عقامت زن و مرد؛ کلان‌ترین دلیل خشونت در برابر زنان

Home » حقوق بشر » عقامت زن و مرد؛ کلان‌ترین دلیل خشونت در برابر زنان

نیمی از زنانی که ازسوی خانواده‌های شان با خشونت روبه‌رو می‌شوند، نازایی و عقیم بودن خود و یا شوهر را یگانه عامل خشونت‌ها می‌دانند.

عقرب ۲۵, ۱۳۹۸ by
Photo: ?????????????????????????????????????????????????????????
عقامت زن و مرد؛ کلان‌ترین دلیل خشونت در برابر زنان

مرکز خبرنگاری تحقیقی پَیک
کابل  ۲۵ عقرب ۱۳۹۸
گزارش‌گر:  سهیلا بهار

نیمی از زنانی که ازسوی خانواده‌های شان با خشونت روبه‌رو می‌شوند، نازایی و عقیم بودن خود و یا شوهر را یگانه عامل خشونت‌ها می‌دانند.

برخی ازاین زنان ادعا می‌کنند که بیش‌ترین آزار و شکنجه را به‌دلیل نازایی و نداشتنِ فرزند، ازسوی شوهران شان متحمل می‌شوند.

سکینه (مستعار) باشنده‌ی ولسوالی قره‌باغ کابل می‌گوید که به‌دلیل عقیم بودن (نداشتن فرزند) چنان مورد تنفر خانواده‌ی شوهر قرار گرفته که حتا مانند یک برده و غلام با او رفتار می‌کند.

سکینه که به‌گفته‌ی خودش چهار سال از ازدواج‌اش می‌گذرد، می‌افزاید:

«چنان از زندگی‌ام خسته و ناراحتم که دلم می‌شه خودکشی کنم.»

چنان‌که به‌گفته‌ی رویا دادرس سخن‌گوی وزارت امورزنان، درمیان بیش‌از سه هزار قضیه‌ی خشونت دربرابر زنان که درسال روان ثبت این نهاد شده‌است، هستند قضیه‌هایی‌که به‌دلیل عقیم بودن زنان، منجر به لت‌وکوب فزیکی، فرار از منزل و حتا خودکشی شده‌است؛ اما رقمی دقیق ازاین قضایا ارایه نکرد.

مسوولان کمیسیون مستقل حقوق‌بشر أفغانستان‌هم، می‌پذیرند که در میان صدها قضیه خشونت دربرابر زنان که همه‌ساله ثبت این نهاد می‌شود، در پنج سال گذشته تنها ۲۰ قضیه را گواه بوده‌اند که به‌دلیل عقیم بودن، ازسوی شوهر و خانواده‌های شان توهین و لت‌وکوب شده‌اند.

برخی دیگر ازاین زنان، عقیم بودنِ شوهران شان را عامل اصلی نداشتن فرزند دانسته، می‌گویند که باوجود این‌هم ازسوی خانواده‌ی شوهر مورد خشونت قرار می‌گیرند.

زرمینه‌ی ۲۰ساله باشنده‌ی ناحیه دهم شهر کابل که سه سال پیش ازدواج کرده و تااکنون صاحب فرزند نشده، می‌گوید:

« چندین‌بار به‌داکتر مراجعه کردیم، گفتن که مشکل در شما نی بل‌که در شوهرتان است؛ اما خانواده شوهرم قبول نمی‌کنند و همیشه مره شکنجه و لت‌وکوب می‌کنند.»

مانند او، ده‌ها زن دیگر که روزانه به شفاخانه‌ها و معاینه‌خانه‌های شخصی داکتران نسایی مراجعه می‌کنند؛ عقیم بودن خود و یا شوهران شان‎را، کلان‎ترین عامل خشونت در زندگی خانوادگی‎شان می‎دانند.

خانم زبیده داکتر نسایی در یکی از شفاخانه‌های خصوصی شهر کابل، می‌گوید:

«روزانه ۴۰ تا ۵۰ زن به معاینه‌خانه من می‌آیند که مشکل نیمی ازآن‌ها، نازایی و عقیم بودن است.»

این داکتر نسایی می‌افزاید که براساس ارزیابی‌ها و معاینات روزانه‌ی آن‌ها، بیش‌تراز ۳۰ درصد عامل نازایی و نداشتن فرزند میان زن و شوهر، عقامت مردان است که بسیاری ازاین مردان حتا این حقیقت را نمی‌پذیرند و برعکس، با هم‎سران‎شان خشونت می‌کنند.

نداشتن آگاهی از پروسه‎ی بارداری توآم با رسوم ناپسند، وزن بالا، ازدواج زیرسن و بالای سن، عوارض نسایی در زن و مرد و هم‎چنان فشارهای روحی‎وروانی ناشی از نداشتن فرزند، از نشانه‎ها و عواملی‎اند که به‎گفته‎ی این طبیبان، زندگی خانواده را تاروتیره و به‎سوی خشونت می‎کشاند.

مژگان نزهت یکی دیگر از داکتران نسایی در یکی از شفاخانه‎های خصوصی شهر کابل که روزانه ده‎ها زن عقیم را معاینه و پرستاری می‎کند، می‎گوید که بسیاری ازاین خانواده‌ها، به‌دلیل همین خشونت‌های ناشی از نداشتن فرزند، نه‌تنها که منجر به طلاق و جدایی می‌شوند، بل‌که اثرهای منفی و منفوری بر جسم و روان زنان دراین خانواده‌ها نیز به‌جا می‌گذارد. چنان‌چه به‌گفته وی، آثار لت‌وکوب بر بدن و افسرده‌گی و پریشانی در روان برخی ازاین زنان را درجریان مراجعت به معاینه‌خانه‌اش، گواه بوده‌است.

خانم نزهت، ازدواج به‌وقت، آگاهی از مراحل ازدواج و بارداری، ارتباط نزدیک با داکتر متخصص و ازهمه مهم‌تر حمایت و محبت واقعی میان دوطرف (زن‌وشوهر)، این‌همه را به‌عنوان راه‌حل‌های وقایوی جلوگیری وکاهش خشونت در خانواده‌های که از نداشتن فرزند رنج می‌برند، مطرح می‌کند و هم‌چنان از خانواده‌ها، عالمان دین و نهادهای حقوقی و مدنی می‌خواهد که در راستای محو خشونت در جامعه، از هیچ کوششی دریغ نکنند.

شهلا فرید فعال حقوق زن و استاد دانشگاه کابل می‌گوید که درصورت عقیم بودنِ زن، شوهر حق دارد ازدواج دوم بکند و نباید زن را توهین و تحقیر و یا لت‌وکوب کند که دراین‌صورت حقوق زن را نقض کرده و باید برخورد قانونی با وی صورت گیرد.

اما در صورتی‌که مرد عقیم باشد، نه‌تنها که حق توهین و خشونت در برابر همسر را ندارد، بل‌ به مداوای خود بپردازد.

ازسوی دیگر، برخی‌از عالمان دین‌هم، خشونت در برابر زنان عقیم را از منظر شریعت اسلام، «گناه بزرگ» خوانده‌اند.

مفتی شمس‌الرحمان فروتن عضو پیشین شورای علمای افغانستان و مسوول یک نهاد پژوهشی اسلامی در کابل، به‌نقل از آیت قرآن‌کریم می‌گوید که برخی‌از زنان و مردان، عقیم هستند و هرگاه پس‌از تداوی هم صاحب فرزند نشوند، هیچ یک دراین میان ملامت نیست و هردو (زن‌وشوهر) باید اخلاق حسنه داشته و به‌زندگی آرام خود ادامه دهند.

اما برخی‌از زنان قربانی، مدعی‌اند که بسیاری از مردان به‌این امر الهی و شریعت و قانون، توجه نداشته و هرآن خشونت را بر زنان عقیم روا می‌دارند.

بااین‌حال مسوولان نهادهای عدلی و قضایی، از افزایش سارنوالان و قاضیان زن در دادگاه‌های محلی ۳۲ ولایت کشور خبر دادهُ میگویند که رسیدگی به پرونده‌های خشونت در برابر زنان در اولویت کار آن‌ها قرار دارد.

به‌گفته‌ی جمشید رسولی سخن‌گوی لوی‌سارنوالی، درسال روان خورشیدی بیش‌تراز دوهزارو۵۰۰ قضیه خشونت در برابر زنان که نیمی ازآن «لت‌وکوب و شکنجه» بوده، ثبت دفتر مرکزی و محلی این نهاد شده و به‌همه‌ی این پرونده‌ها رسیدگی شده‌است.

تمامی حقوق انتشار و حق کاپی رایت مطالب برای مرکز خبرنگاری تحقیقی پیک محفوظ است.